Antoni Tàpies i Puig, hầu tước xứ Tàpies (Barcelona, ngày 13 tháng 12 năm 1923 – ngày 6 tháng 2 năm 2012), là họa sĩ, nhà điêu khắc và nhà lý luận nghệ thuật người Tây Ban Nha. Là đại diện tiêu biểu của chủ nghĩa Informalism, ông là một trong những nghệ sĩ Tây Ban Nha nổi bật nhất thế kỷ XX. Một quỹ mang tên ông đã được thành lập tại Barcelona để vinh danh ông.
- Sinh: 13 tháng 12 năm 1923, Barcelona, Tây Ban Nha
- Mất: 6 tháng 2 năm 2012, Barcelona
- Trường phái: Siêu thực, Trừu tượng, Informalism
- Giải thưởng tiêu biểu: Praemium Imperiale; Giải Thưởng Hoàng tử xứ Asturias về Nghệ thuật; Giải Velázquez về Nghệ thuật Thị giác
- Tổ chức tiêu biểu: Fundació Antoni Tàpies (thành lập 1990)
Tàpies là nghệ sĩ tự học, sáng tạo nên phong cách riêng mang tính tiên phong, kết hợp giữa truyền thống và đổi mới trong một lối trừu tượng giàu tính biểu tượng, nhấn mạnh chất liệu vật chất của tác phẩm.
Tác phẩm của ông được trưng bày tại những bảo tàng danh giá nhất thế giới. Ông giành nhiều giải thưởng và vinh danh như: Giải thưởng Nghệ thuật của Quỹ Wolf (1981), Huy chương Vàng của Generalitat de Catalunya (1983), Giải Premio Príncipe de Asturias (1990), Huy chương Picasso của UNESCO (1993) và Giải Velázquez về Nghệ thuật Tạo hình (2003). Để ghi nhận sự nghiệp nghệ thuật của ông, ngày 9 tháng 4 năm 2010, vua Juan Carlos I đã phong tước hầu cho ông với danh hiệu Marqués de Tàpies.
Hình thành và sự nghiệp ban đầu
Sinh trong gia đình trí thức yêu sách, Tàpies sớm chịu ảnh hưởng của môi trường văn hóa mở và các biến động thời nội chiến Tây Ban Nha. Ông học luật tại Đại học Barcelona nhưng sớm bỏ dở để theo đuổi hội họa, chỉ học ngắn hạn ở học viện Nolasc Valls. Năm 1948, ông cùng Joan Brossa và đồng nghiệp sáng lập nhóm nghệ thuật–văn học Dau al Set, chịu ảnh hưởng của Paul Klee và Joan Miró.
Phong cách và tác phẩm
Từ giữa những năm 1950, Tàpies phát triển “tranh vật chất” với lớp sơn dày, bề mặt xù xì, đôi khi gắn dây, rơm hay vật dụng thật, gợi chất tường loang bong. Biểu tượng thường gặp gồm dấu thập, chữ cái, số học hay hình nhân sơ khai — phản chiếu suy tư triết học về tồn tại, cái chết và tinh thần. Tác phẩm tiêu biểu: Desk and Straw (1970), Rinzen (1993), Mitjó (2003).
Ảnh hưởng và ghi nhận
Trong hơn sáu thập niên, ông triển lãm tại MoMA, Tate Gallery, Guggenheim Museum và nhiều bảo tàng lớn khác. Tàpies được phong tước hiệu Marqués de Tàpies năm 2010 và được trao nhiều học vị honoris causa. Di sản của ông tiếp tục được bảo tồn và trưng bày tại Fundació Antoni Tàpies ở Barcelona, nơi giới thiệu hơn 2.000 tác phẩm của nghệ sĩ này.
Đăng bởi Ricardo Cuya Vera, giám đốc Arte y Cultura TV Email: [email protected]
