Arte y Cultura TV
Pablo Ruiz Picasso, sinh tại Málaga, Tây Ban Nha ngày 25 tháng 10 năm 1881 và mất tại Mougins, Pháp ngày 8 tháng 4 năm 1973, thường được biết đến với tên gọi Pablo Picasso, là họa sĩ và nhà điêu khắc người Tây Ban Nha, đồng thời là người đồng sáng lập trường phái Lập thể cùng Georges Braque và Juan Gris.
Biếm họa dành cho Picasso có lời bình của Cantinflas
Ông là một trong những nghệ sĩ lớn nhất của thế kỷ 20, người kiến tạo và thúc đẩy nhiều trào lưu nghệ thuật lan rộng khắp thế giới, tạo ảnh hưởng sâu sắc tới nhiều nghệ sĩ lớn cùng thời. Picasso làm việc không mệt mỏi và có sức sáng tạo cực kỳ dồi dào. Ông đã sáng tác hơn hai nghìn tác phẩm, hiện diện trong các bảo tàng và bộ sưu tập trên khắp châu Âu cũng như toàn thế giới. Ông hoạt động ở rất nhiều lĩnh vực như hội họa, ký họa, tranh khắc, minh họa sách, điêu khắc, gốm sứ, thiết kế sân khấu và phục trang cho các vở diễn sân khấu.
Về chính trị, Picasso tự nhận mình là người theo chủ nghĩa hòa bình và cộng sản. Ông là thành viên của Đảng Cộng sản Pháp cho đến khi qua đời vào ngày 8 tháng 4 năm 1973 tại Notre-Dame-de-Vie, Mougins, Pháp, hưởng thọ 91 tuổi. Ông được chôn cất trong khuôn viên lâu đài Vauvenargues, thuộc Bouches-du-Rhône.
Thông thường trên website của chúng tôi không viết quá nhiều chữ, mà chủ yếu nhấn mạnh vào video, nhưng lần này chúng tôi xin ngoại lệ khi đăng tải niên biểu cuộc đời Pablo Picasso.
NIÊN BIỂU PABLO RUIZ PICASSO (1881–1973)
1881, ngày 25 tháng 10
Picasso chào đời tại Málaga, là con đầu lòng của María Picasso López và José Ruiz Blasco, một họa sĩ, giảng viên của Trường Mỹ thuật San Telmo và là người phụ trách Bảo tàng Thành phố.
1891–1895
Gia đình Ruiz Picasso sống tại A Coruña, nơi cha ông nhận được vị trí giảng dạy tại Trường Mỹ thuật da Guarda. Picasso bắt đầu theo học nghệ thuật từ năm 1892.
1895
Picasso lần đầu đến thăm Bảo tàng Prado ở Madrid. Sau mùa hè ở Málaga, gia đình chuyển đến sống tại Barcelona. Ông thi đỗ vào Trường Mỹ thuật La Llotja, nơi ông theo học trong hai năm.
1897
Ông mang tác phẩm Khoa học và lòng bác ái tham dự Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc tại Madrid.
Theo nguyện vọng gia đình, ông bắt đầu học tại Học viện Mỹ thuật San Fernando ở Madrid, nhưng nhanh chóng bỏ dở.
Ông thường xuyên đến thăm Bảo tàng Prado.
1898
Ông mắc bệnh ban đỏ. Sau đó trở lại Barcelona rồi chuyển đến Horta de Ebro, nay là Horta de Sant Joan, Terra Alta, Tarragona, theo lời mời của người bạn Manuel Pallarès.
Nhiều năm sau, Picasso từng nói: “Tất cả những gì tôi biết, tôi đều học được ở làng của Pallarès.”
1899
Ông trở lại Barcelona. Ông thường lui tới quán bia Els Quatre Gats, nơi tụ họp của giới nghệ thuật tiên phong. Tại đây ông trò chuyện cùng Carles Casagemas, Jaume Sabartés, anh em nhà Reventós, anh em nhà Soto, anh em nhà Cardona và Joan Vidal Ventosa.
1900
Ông có triển lãm cá nhân đầu tiên tại Els Quatre Gats. Tháng 9, ông thực hiện chuyến đi đầu tiên đến Paris cùng Carles Casagemas nhân dịp Triển lãm Quốc tế Paris, nơi một tác phẩm của ông là Những khoảnh khắc cuối cùng được trưng bày, hiện nay đã thất lạc. Tại đây ông gặp Pedro Mañach, người buôn tranh đầu tiên của mình, và có tiếp xúc đầu tiên với chủ phòng tranh Berthe Weill. Cuối tháng 12, ông trở lại Barcelona và đón năm mới tại Málaga cùng Casagemas.
1901
Ông chuyển đến Madrid. Casagemas tự sát ở Paris. Picasso cùng Francisco de Asís Soler sáng lập tạp chí Arte Joven, xuất bản được 5 số. Sau đó ông quay lại Barcelona. Từ ngày 1 đến 16 tháng 6, ông cùng Casas tổ chức triển lãm chung tại Sala Parés ở Barcelona.
Ông thực hiện chuyến đi thứ hai đến Paris. Từ ngày 25 tháng 6 đến 14 tháng 7, ông có triển lãm đầu tiên tại Paris ở Galerie Vollard, trưng bày cùng họa sĩ xứ Basque Francisco Iturrino. Tại đây ông gặp nhà thơ Max Jacob. Đây cũng là thời điểm bắt đầu thời kỳ Xanh.
1902
Ông trở lại Barcelona rồi thực hiện chuyến đi thứ ba đến Paris, nơi ông sống và làm việc trong cảnh túng thiếu, trong căn phòng của Max Jacob.
1903
Ông trở về Barcelona. Bắt đầu các nghiên cứu chuẩn bị cho tác phẩm Cuộc đời, kiệt tác của thời kỳ Xanh, hiện được lưu giữ tại Bảo tàng Nghệ thuật Cleveland.
1904
Ông thực hiện chuyến đi thứ tư và cũng là chuyến đi định cư hẳn tại Paris. Ông sống ở Montmartre, trong tòa nhà nổi tiếng Bateau-Lavoir tại số 13 phố Ravignan. Tại đây ông gặp Fernande Olivier, người bạn đời của ông cho đến năm 1912. Ông cũng gặp các nhà thơ Guillaume Apollinaire và André Salmon.
Ông thường lui tới rạp xiếc Medrano.
1905
Bắt đầu thời kỳ Hồng. Mùa hè, ông ở ba tuần tại nhà văn Tom Schilperoort ở Schoorl, Hà Lan. Ông gặp hai anh em Leo và Gertrude Stein.
1906
Gia đình Stein giới thiệu ông với Henri Matisse. Ông lưu lại ở Gósol, Berguedà, Lleida, rồi trở lại Paris.
1907
Ông thực hiện Les Demoiselles d’Avignon, tác phẩm được xem là điểm khởi đầu của trường phái Lập thể. Ông gặp Daniel-Henri Kahnweiler, người sau này trở thành nhà buôn tranh chính của mình. Ông cũng gặp Georges Braque.
1908–1914
Braque và Picasso cùng phát triển trường phái Lập thể.
1909
Ông cùng Fernande trở về Barcelona, nghỉ hè tại Horta de Sant Joan, rồi quay lại Paris và chuyển nhà từ Bateau-Lavoir đến số 11 Boulevard Clichy.
1910
Picasso và Fernande trải qua vài ngày mùa hè ở Barcelona rồi ở Cadaqués.
1911
Mùa hè, Picasso đến Céret, nơi ông gặp lại Frank Burty Haviland và Manolo Hugué. Braque cũng đến Céret. Mùa thu, ông gặp Eva Gouel, tên thật là Marcelle Humbert, người trở thành bạn đời của ông.
1912
Ông thực hiện những tranh cắt dán đầu tiên. Ông triển lãm tại Galerías Dalmau ở Barcelona. Sau khi chia tay Fernande, ông bắt đầu sống cùng Eva. Nơi ở mới của ông là số 242 Boulevard Raspail.
1913
Cha ông qua đời. Ông trở về Barcelona trong thời gian ngắn để dự tang lễ.
1914
Mùa hè, ông chuyển đến Avignon. Braque và Derain bị động viên nhập ngũ, đánh dấu sự chấm dứt của trường phái Lập thể với tư cách một phong trào. Tháng 10, ông trở lại Paris cùng Eva.
1915
Eva Gouel qua đời.
1916
Jean Cocteau giới thiệu ông với Serge de Diaghilev, giám đốc đoàn Ballets Russes, người mời ông tham gia thiết kế cho vở ballet Parade.
1917
Ông đi Ý cùng Cocteau để làm việc với Ballets Russes. Tại đây ông gặp vũ công Olga Khokhlova. Parade ra mắt ở Paris với màn, bối cảnh và phục trang do Picasso thiết kế. Từ tháng 6 đến tháng 11, ông ở Barcelona.
1918
Ông kết hôn với Olga Koklova tại Paris. Hai người chuyển đến sống ở số 23 rue La Boétie.
Triển lãm “Matisse-Picasso” được tổ chức tại phòng tranh Paul Guillaume ở Paris do nhà buôn tranh Rosenberg đứng ra tổ chức.
1919
Ông đến London để chuẩn bị cho vở Chiếc mũ ba góc, sản phẩm mới của Ballets Russes.
1920
Vở Pulcinella ra mắt tại Paris, là lần cộng tác thứ ba của ông với đoàn Diaghilev. Joan Miró lần đầu đến thăm xưởng vẽ của Picasso, mở đầu cho một tình bạn đẹp.
1921
Con trai ông là Paulo ra đời.
1923
Ông gặp nhà thơ và nhà phê bình André Breton, thủ lĩnh của phong trào Siêu thực. Ông nghỉ hè tại Cap d’Antibes.
1924
Vở ballet Mercure ra mắt ở Paris với bối cảnh và phục trang do Picasso thiết kế.
1925–1938
Ông không trực tiếp tham gia phong trào Siêu thực, nhưng tình bạn với nhiều nhà văn đương thời khiến ông thường xuyên gắn bó với các hoạt động của nhóm này.
1927
Ông gặp Marie-Thérèse Walter, người có quan hệ tình cảm với ông đến năm 1936 và sau này sinh cho ông cô con gái Maya.
1928
Ông bắt đầu cộng tác với Julio González, người dẫn dắt ông vào lĩnh vực điêu khắc kim loại. Salvador Dalí đến thăm Picasso trong chuyến đi đầu tiên của mình tới Paris.
1931
Ông chuyển đến lâu đài Boisgeloup ở Normandy, nơi ông đã mua từ năm trước và đặt xưởng điêu khắc của mình ở đó.
1932
Christian Zervos xuất bản tập đầu tiên trong bộ danh mục đồ sộ về tác phẩm Picasso gồm 32 tập. Các Bảo tàng Nghệ thuật Barcelona mua lại bộ sưu tập của Lluís Plandiura, trong đó có nhiều tác phẩm của Picasso.
1934
Ông nghỉ hè tại Tây Ban Nha, đi qua San Sebastián, Madrid, Toledo và Barcelona.
1935
Ông chia tay Olga. Maya, con gái của Marie-Thérèse Walter và Picasso, chào đời. Sabartés trở thành thư ký riêng của ông. Cũng từ đây bắt đầu tình bạn giữa ông và Paul Éluard.
1936
Khi Nội chiến Tây Ban Nha bùng nổ, ông đứng về phía phe Cộng hòa.
Ông chuyển đến Mougins, nơi được Éluard, Zervos, Roland Penrose, Lee Miller, Man Ray và Dora Maar đến thăm. Dora Maar, một nhiếp ảnh gia gắn với phong trào Siêu thực, trở thành người bạn đời mới của ông. Ông được bổ nhiệm làm giám đốc danh dự của Bảo tàng Prado ở Madrid.
1937
Ông đặt xưởng tại số 7 rue des Grands Augustins ở Paris. Ngày 26 tháng 4, không quân Đức ném bom thị trấn Gernika ở xứ Basque. Từ tháng 5 đến tháng 6, ông thực hiện bức tranh Guernica để trưng bày tại Gian hàng Cộng hòa Tây Ban Nha trong Triển lãm Quốc tế Paris. Ông đi Thụy Sĩ và thăm Paul Klee.
1939
Mẹ ông, María Picasso López, qua đời tại Barcelona. Ông chuyển đến Royan cùng Dora Maar và Sabartés. Ông quyết định sẽ không trở lại Tây Ban Nha cho đến khi chế độ Franco kết thúc.
1941
Ông viết vở kịch đầu tiên: Khát vọng bị giữ lại bởi chiếc đuôi.
1943
Ông gặp Françoise Gilot, một nữ họa sĩ trẻ, người sống với ông suốt mười năm và sinh cho ông hai người con là Claude và Paloma.
1944
Báo L’Humanité thông báo việc ông gia nhập Đảng Cộng sản Pháp.
1945
Ông bắt đầu cộng tác với Fernand Mourlot, nơi ông khám phá những khả năng sáng tạo của kỹ thuật in thạch bản.
1946
Triển lãm “Picasso. Fifty Years of his Art” diễn ra tại MoMA ở New York. Picasso làm việc tại Cung điện Grimaldi, nơi nhiều năm sau trở thành Bảo tàng Picasso ở Antibes.
1947
Claude, con trai của Françoise Gilot và Picasso, ra đời. Cả gia đình chuyển đến sống tại Vallauris, Provence, nơi ông bắt đầu hoạt động mạnh trong lĩnh vực gốm sứ.
1948
Ông tham dự Đại hội Trí thức vì Hòa bình tại Wrocław, Ba Lan, và đọc bài phát biểu ủng hộ tự do cho Pablo Neruda.
1949
Paloma, con gái của Françoise Gilot và Picasso, chào đời.
1953
Picasso và Françoise chia tay. Ông gặp Jacqueline Roque, người ở bên ông cho đến lúc qua đời.
1955
Olga Khokhlova qua đời. Ông mua biệt thự La Californie ở Cannes và chuyển đến đó sống cùng Jacqueline.
1957
Ông vẽ bộ Las Meninas, tác phẩm sau này ông tặng cho Bảo tàng Picasso ở Barcelona vào năm 1968.
1958
Ông mua lâu đài Vauvenargues gần Aix-en-Provence.
1960
Jaume Sabartés, bạn thân và thư ký riêng của Picasso, thay mặt chính Picasso đề nghị chính quyền thành phố Barcelona thành lập một bảo tàng dành riêng cho tác phẩm của ông. Ngày 27 tháng 7, theo quyết định của hội đồng thành phố, Bảo tàng Picasso Barcelona chính thức được thành lập.
1961
Picasso kết hôn với Jacqueline Roque tại Vallauris. Hai người chuyển đến sống tại Notre-Dame-de-Vie ở Mougins.
1962
Từ đây và trong suốt mười năm tiếp theo, ông hoạt động rất mạnh với vai trò một nhà in tranh khắc.
1963, ngày 9 tháng 3
Bảo tàng Picasso Barcelona mở cửa đón công chúng với tên gọi Bộ sưu tập Sabartés, bởi sự phản đối công khai của Picasso đối với chế độ Franco khiến bảo tàng không thể mang tên ông. Bảo tàng gồm bộ sưu tập cá nhân của Sabartés và bộ sưu tập tác phẩm Picasso thuộc các Bảo tàng Nghệ thuật Barcelona.
1968
Sabartés qua đời. Picasso tưởng nhớ ông bằng cách tặng cho Bảo tàng Picasso Barcelona bức Chân dung xanh của Sabartés và loạt tranh Las Meninas.
1970
Chính Picasso thực hiện một đợt hiến tặng lớn cho Bảo tàng Picasso Barcelona, gồm hơn 900 tác phẩm từng được lưu giữ tại nhà gia đình ông ở Barcelona.
1971
Tám bức tranh của Picasso được trưng bày tại Grande Galerie của Louvre. Đây là lần đầu tiên tác phẩm của một nghệ sĩ còn sống được treo tại Louvre, theo ghi nhận của cháu nội Picasso là Olivier Widmaier trong Portraits de famille, Paris, Éditions Ramsay, 2002, trang 123.
1973, ngày 8 tháng 4
Pablo Ruiz Picasso qua đời tại Notre-Dame-de-Vie, Mougins. Ngày 10 tháng 4, ông được an táng trong khu vườn của lâu đài Vauvenargues.